erc/metu
INTERNATIONAL CONFERENCE IN ECONOMICS  IV
September 13-16, 2000, Ankara

Garantisiz Faiz Oranı Paritesi: Türkiye Uygulaması

Hatice Doğukanlı (Çukurova Üniversitesi)
Süleyman Bilgin Kılıçı (Çukurova Üniversitesi)

Abstract

Son yıllarda diğer ülkelerde yapılan çalışmalarda genelde garantisiz faiz oranı paritesi (uncovered interest rate parity ) ve satın alma gücü paritesi birlikte analiz edilmektedir. Örneğin, Rossi (1996) Ocak 1980 – Haziran 1994 dönemi verileri kullanarak Brezilya’da eşbütünsellik (cointegration) tekniği ile hem faiz oranı paritesinin hemde satınalma gücü paritesinin geçerliliğini sınamıştır. Zohou ve Mahdavi (1996); 8 gelişmiş ülkenin verilerini kullanarak “genelleştirilmiş faiz oranı paritesi” ve satın alma gücü paritesinin geçerliliğini eşbütünsellik tekniği ile sınamış ve genelleştirilmiş parite koşullarının eşbütünselliğine ilişkin bulgular elde etmiştir. Siklos ve Granger (1997); ABD ve Kanada için faiz oranı paritesinin geçerliliğini günlük veriler kullanarak eşbütünsellik tekniği ile test ederken, Weidman (1996); bu tekniğin garantisiz faiz oranı paritesinin test edilmesinde kullanılabileceğini ifade etmiştir. Bu çalışmada, Türk Lirası - A.B.D. Doları; Türk Lirası – İngiliz Sterlini; Türk Lirası – Alman Markı; Türk Lirası- Fransız Frangı ve Türk Lirası – İtalyan Lireti döviz kurları arasında garantisiz faiz oranı parite kuramının geçerliliği sınanmaktadır. Eğer spot kurlardaki beklenen değişim ve nominal faiz oranları farkından elde edilen değişkenler uzun dönemde birlikte hareket ediyorlar ise, iki değişken arasındaki fark, uzun dönemde durağanlık özelliği gösterecektir. Dolayısı ile, her ne kadar iki seri geçici olarak birbirinden sapma gösterse de, eğer garantisiz faiz oranı kuramı geçerli ise, nihai olarak seriler uzun dönemde eşbütünleşecektir. Değişkenler arasındaki eşbütünleşme, genişletilmiş Dickey-Fuller (Augmented Dickey Fuller-ADF) birim kök sınaması ve Johansen eşbütünleşme tekniği kullanılarak sınanmıştır.

Economic Research Center
Middle East Technical University
06531 Ankara Turkey
Phone: + 90 312 210 3044, 210 2003
Fax: +90 312 210 1244
e-mail: metuerc@metu.edu.tr